Korfbal; Mijn ervaring
02-03-2015 20:47
Onlangs zag ik een filmpje (link: http://vimeo.com/38260970) van Jason Silva. Jason
praat over radicale openheid; het delen van informatie, plannen, concepten en ideeën
om deze te verbeteren of verder te ontwikkelen. Niet alleen kan het delen van informatie
met elkaar een gedachtegang bijschaven, het kan een denkbeeld zelfs veranderen,
waardoor er mogelijk nieuwe ideeën worden geboren.
In de maand november had ik weer een bijeenkomst georganiseerd door het KNKV.
Ditmaal in Papendal met alle Regio Talenten Centrum (RTC) coaches, van alle
leeftijdscategorieën van heel korfballend Nederland. Wim Scholtmeijer (Bondscoach van
het Nederlandse Korfbalteam) gaf een clinic over korfbal. Graag wil ik deze informatie
met jullie; trainers, korfballers andere geïnteresseerden delen.
Trainers zijn de chaoten!
Wim begon met een bekende Latijnse spreekwoord: Ordo ab Chao (orde uit chaos).
Mensen zijn van nature op zoek naar orde, zelfs wanneer er chaos gecreëerd is dan
dient de orde zich aan door het menselijke kunnen. Vertaald naar het korfbal dienen wij,
de trainers van de korfbalspelers, chaos te creëren, waar de spelers orde vervaardigen.
Voordat wij naar chaos springen, moeten wij eerst de richtlijnen voor orde bepalen. Waar
draait korfbal nu eigenlijk om? Het draait om de bal in het mandje te krijgen; ofwel
scoren.
Een aanvalsvak telt vier spelers, waarvan alle vier de aanval spelers de kwaliteit hebben
om te scoren, vanuit zijn of haar kwaliteit en/of positie (denk aan spits,
schaduwaanvaller, rebound, aangeef, etc.). Wanneer een speler geen oog heeft voor de
korf (vrij vertaald: niet bezig is met scoren) wordt het voor de verdedigers makkelijker om
een aanvalsvak te ontregelen. Verassing en korfgerichtheid zijn nodig om te scoren.
Mocht een speler niet kunnen scoren, dan wordt deze persoon een spelverdeler (; ofwel
assist geven). Elke gegooide bal heeft een doel; iemand vrijzetten voor de kans en deze
speler in staat stellen om te kunnen scoren! Wanneer een speler geen bal heeft en dus
niet kan scoren/assist geven dient de speler bezig te zijn met het vrijlopen/vrijgezet
worden. Neemt iemand een kans, dan dienen alle spelers bezig te zijn met balbezit en
vrijlopen zodat de gehele cyclus zich kan herhalen totdat een doelpunt gescoord is.
Continu moeten de vier aanvallers schakelen tussen deze vier elementen:
Aanval Verdediging
Scoren (1) Voorkomen
Assist geven (2) Voorkomen (Verstoren)
Vrijlopen / Vrijgezet worden (3) Voorkomen
Balbezit (4) Voorkomen (onderscheppen)
De vier kritische succesfactoren
Er zijn vier factoren die het succes bepalen voor zowel een voorspoedige aanvals- als
verdediger actie; timing, positie, snelheid en richting.
Timing
‘Exact op het juiste moment’. Makkelijker gezegd dan gedaan. Timing kan gerefereerd
worden aan de vier elementen die in het korfbal terugkomen. Het moment om een kans
te nemen, het moment om een assist te geven, het moment om vrij te lopen van je
tegenstander en het moment om te kiezen voor balbezit.
Positie
Hoe dichter je bij de korf komt, hoe makkelijker het wordt om te scoren. Daarom moet
altijd getracht worden om positie van de aanvallers ten alle tijden te verbeteren naar de
korf. Niet moet er alleen gekeken worden naar de positie vanuit jezelf (perspectief
speler), maar ook naar de positie van je medespelers, je directe tegenstander en mede
tegenstanders.
Snelheid
Wat is de snelheid van de bal? Wat is de snelheid van mij? Mijn medespeler? Mijn
tegenstander? Wat voor snelheid heb ik nodig om te kunnen scoren? We spreken niet
alleen over hardlopen, maar ook over de snelheid van het handelen.
Richting
Tot slot richting. Richting kan slaan op de lijn van een geschoten bal, zowel de richting
naar de korf als hoogte (het aantal graden) die de bal afneemt. Altijd met het lichaam
richting de korf, korfgericht en om afstand te kunnen nemen ten opzichte van je
tegenstander. Maar ook de richting van de assist die wordt gegeven, richting voor het
vrijlopen van de speler, richting waarnaar de bal weg springt van de korf.
Timing Richting Snelheid Positie
Zoals eerder vermeld zijn dit de vier belangrijkste factoren die voor een succes zorgen in
zowel aanvallend als verdedigend opzicht. Echter moet een speler zien (waarnemen)
alvorens deze speler beslist en daadwerkelijk handelt om te scoren (1), assist te geven
(2), vrij te lopen (3) of voor balbezit te gaan (4).
Nu chaos
Wanneer eenmaal de richtlijnen van orde bekend zijn. Dienen wij, de trainers, chaos te
creëren voor de spelers. Geen of minimale techniek trainingen, looplijn oefeningen, etc.
Maar juist continue bezig zijn met korfbal (scoren, assist geven, vrijlopen, balbezit) en dit
allemaal met een verdediger.
Hoe ziet chaos in een trainingsopzet er dan uit?
1-2 2-2
1-3 2-3 3-3
4-1 4-2 4-3 4-4
Bovenstaande tabel verwijst naar de hoeveelheid verdedigers of aanvallers in een
trainingsopzet. Deze spelers kunnen allemaal diverse korfbal gerichte acties uitvoeren.
Zo kan bijvoorbeeld een speler zonder verdediger de assist geven en specifiek letten op
timing. Of kunnen beide aanvallers waar slechts één verdediger staat bezig zijn met
vrijlopen waarin beide spelers telkens een betere positie verkrijgen. Natuurlijk kan de
trainer hier beperkingen opleggen; zoals de ruimte van het korfbalspel, de duur,
frequentie, wie er niet mag scoren, etc.
Wanneer wij de spelers de ruimte geven om de orde in de chaos te scheppen, zullen de
spelers met creatieve en innovatieve oplossingen komen met hetzelfde doel als de vier
elementen waar korfbal om draait met inachtneming van de vier kritische succesfactoren.
Het gehele jaar probeer ik bovenstaande toe te passen op de A1. Waarin er niet geleund
wordt op één á twee spelers, maar juist diversiteit wordt gezocht en kan worden
gescoord uit allerlei verschillende posities omdat de assist van allerlei posities kan
worden gegeven.
Graag hoor ik jouw mening! Wat vind jij als trainer, ouder, speler, buitenstaander? Is er
animo om een bijeenkomst te organiseren en te praten over datgene wat de bouwsteen
is van onze vereniging: Korfbal?!
Leander van Bijsterveld
Reacties (4)
#1 02-03-2015 23:47: Remko
Leo, met interesse heb ik je verhaal gelezen. Dank voor het delen! Ik zie ook de waarde van timing, richting, snelheid en positie als voorwaarde tot scoren. Ik leg er graag een aantal bouwstenen onder. Deze voorwaardelijke bouwstenen zijn allen te lezen in het JOB van onze club (waar helaas, naar mijn beeld, zeer weinig trainers hun oefenstof op baseren en het vaak niet eens kennen!). Je uitnodiging voor een avond over korfbal is mij te vaag om antwoord te geven. Als je wil bespreken hoe we jeugdspelers op moeten leiden tot toppers. Dan hoeft de avond voor mij niet. Als je het JOB (hiermee bouw je aan prestatiekorfbal) nieuw leven in wil blazen zal ik zeker proberen aanwezig te zijn. Leuk om te lezen dat je echt na aan het denken bent over het spelletje. Er zijn vele visies en niet één is de juiste.
#2 03-03-2015 13:04: Vinsent
He Leander, interessant verslag en leerzaam. Ik sluit me aan bij de reactie van Remko. We hebben een rode draad voor de jeugdopleiding dat uit verschillende onderdelen bestaat (korfbalvisie, JOP, spelervolgsysteem, positief coachen). En ik denk dat Remko gelijk heeft met zijn uitspraak dat weinig trainers hun oefenstof hierop baseren. Ik wil ook meehelpen om dit JOP nieuw leven in te blazen. Dat lijkt me de eerste stap. In het JOP staat onder andere beschreven wat er getraind moet worden en wat de korfbalvisie inhoudt. Hoe deze training wordt gegeven, dat is niet expliciet ingevuld. Dat ligt enerzijds aan de stijl van de trainers, maar is ook bepaald door onze gewoontes (zo doen we het al jaren). Frisse en nieuwe ideeën zijn altijd welkom.
#3 04-03-2015 14:17: Joris
Leander, leuk om je altijd zo gedreven te zien als speler/coach/trainer/etc. Goede eigenschap!
Wellicht is dit een mooie gelegenheid om JOP wat moderner te maken, aangezien het gebaseerd is op het "oude korfbal" en oude gedachten. Waarom iets implementeren waarmee we weer gelijk jaren achter lopen op de huidige ontwikkelingen? Waarom alleen omschrijven WAT we zo graag willen trainen, maar waarom nou niet op WELKE MANIER (niet de oefenstof zelf, maar hoe de trainer het aan moet pakken, hoe een seizoen indelen, teambuilding, krachttraining, conditie, inzet, motivatie, video analyse, persoonlijk benaderen van spelers, begeleiden, etc)? En zou iedereen echt ALLES moeten kunnen, of kunnen we gebruik maken van elkaars talenten/kwaliteiten? Om zo maar even wat vragen te stellen.
#4 04-03-2015 21:25: Remko
Joris... bij Klaverblad zijn we uniek omdat we altijd hetzelfde zijn gebleven ghehe. Geintje. Er zijn vele invloeden mee te nemen inderdaad. Misschien is hier het wiel ook al wel voor uitgevonden door een club?
Reageer
